معرفی شهرستان پیشوا

   پیشوا یکی از شهرستانهای استان تهران است که در ۴۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر تهران و ۱۰ کیلومتری ورامین و در دامنه تپه‌های طبیعی جای گرفته ‌است. به باور باستان شناسان، دیرینگی پیشوا به پنجاه هزار سال پیش و دوره پارینه‌سنگی می‌رسد. در دوران جدید، پیشوا بخشی از منطقه سامنات بوده است.

  سامنات دشت وسیع و گسترده‌ای است که در دامنۀ جنوبی کوه‌های البرز، میان تهران و سمنان واقع شده است که دشت ورامین نیز در امتداد آن ناحیۀ وسیع قرار دارد. از معدود آبادی‌های این منطقه، «سناردک» است که از قدیمی‌ترین و کهن‌ترین مناطق مسکونی آن به شمار می‌رود و در دل این دشت وسیع و در حاشیه کویر واقع شده است. سناردک در قدیم الایام و قبل از تأسیس پیشوا، از شهرت و مرکزیت و رونق خاصی برخوردار بوده است.

  در دستنویسی درباره تاریخ خوار (گرمسار امروزی) و ورامین که رونویس آن هنوز باقی است، حدود شهر امروزی پیشوا و سناردک را سامنات نامیده‌اند و آشکار نیست چرا؟ آنچه مسلم است نام کهن این محل سامنات بوده ‌است.

   از آنجا که منشأ پیدایش یا گسترش بسیاری از شهرها و آبادی‌های جهان بویژه ایران، وجود شخصیت‌های بزرگ در آنجا بوده است، پیشوا نیز از این قاعده مستثنی نیست. بعد از مهاجرت امام رضا(ع) و نیز مهاجرت بزرگان و شخصیت‌های علوی به ایران، حضرت امامزاده جعفر(ع)، یکی از فرزندان امام کاظم(ع) نیز با همراهی گروهی از علویان، به ایران آمدند و در مواجهه و درگیری با مأموران عباسی زخمی و در نهایت در حوالی سناردک شهید شده و در همانجا مدفون شدند. به دلیل عشق و علاقه مردم به خاندان عصمت و طهارت(ع)، شیعیان در گرداگرد مرقد پاک این سلاله زهرای مرضیه سکنی گزیدند و همین امر موجب شد تا سناردک رونق و معروفیت خود را از دست بدهد و کم کم محلۀ امامزاده جعفر(ع) مرکزیت یابد.

   از زمان بنیاد شهر پیشوا آگاهی دقیقی در دست نیست و به جز آرامگاه امامزاده جعفر(ع)، سازه تاریخی دیگری در این شهر وجود ندارد، لیکن با توجه به وقف‌ نامه امامزاده جعفر در سال ۸۷۳ ه.ق، می‌توان تاریخ بنیاد را پیش از سال ۸۷۳ ه.ق دانست.

   نقل است که؛ در زمان نادرشاه افشار، تعدادی از اعراب به این منطقه کوچانیده شدند و نیز دشت‌های حاصل‌خیز آن باعث شد تا تعدادی از شاهزادگان و دولت‌مردان قاجار برای خرید املاک به این منطقه بیایند که برخی اقامت دائمی گزیدند.

   تا پایان روزگار قاجار این شهر به نام امامزاده جعفر(ع) نامیده می‌شد، ولی با ساخت راه‌آهن سراسری تهران-مشهد در سال ۱۳۱۷شمسی و گذر آن از این سامان، نام آن از امامزاده جعفر به “پیشوا” دگرگون شد.

   در لغت‌نامه دهخدا زیر واژه پیشوا چنین آمده‌است: “پیشوا؛ امامزاده جعفر؛ قصبه‌ای جزء دهستان بهنام سوخته بخش ورامین است، سکنه آن فارسی ‌زبان هستند و آب آنجا از قنات ورامین و محصولات آن غلات و صیفی، باغات و چغندر قند می‌باشد.

  منطقه پیشوا بخشی از دشت حاصلخیز ورامین است و گفته شده سکنه آن از قدیم، تاجیکها بوده‌اند. به جز تاجیک‌ها، طایفۀ بزرگ رازی‌ها و جنیدی‌ها که همگی از تبار شیخ جنید رازی، عارف نامدار قرن نهم هستند، از مشهورترین خاندان‌های ساکن در منطقه پیشوا بوده‌اند و اغلب بزرگان و دانشمندان این خاندان، از خادمان و واقفان بارگاه امامزاده جعفر بوده‌اند. تا سده‌های نهم و دهم هجری، خاندان جنیدی مشهورترین خاندان ساکن در منطقه پیشوا بوده‌اند اما به مرور ایام، مردمی از مناطق دیگر به آنجا آمدند و ساکن شدند که همگی علاقه‌مند به انتساب خود به امامزاده جعفر(ع) بودند. به همین دلیل بیشتر آنان، پسوند “جعفری” را برای نام خانوادگی خود انتخاب کردند.

   پیشوا جزء معدود مناطقی است که تقریبآ همگی مردمان آن بومی استان تهران و این منطقه می‌باشند. تا سال ۱۳۸۹، پیشوا بخش کوچکی بود که از لحاظ جغرافیایی و تقسیمات کشوری، از توابع شهرستان ورامین به شمار می‌رفت، اما افزایش جمعیت و توسعه شهر باعث شد تا در سال ۱۳۸۹ با عنایت ویژه مسئولان نظام اسلامی، از بخش به شهرستان ارتقا یابد.

   خلاصه آنکه پیشوا از لحاظ اجتماعی دارای بافت کاملاً مذهبی است که تاکنون به دلیل عدم مهاجرت دیگران به آنجا، اصالت خود را حفظ کرده است. بیشتر مردم این شهرستان با کلام الهی مأنوس و با قرآن و فقه آشنایند و پایبند به احکام اسلام هستند.

About the Author

has written 5 stories on this site.

نوشتن دیدگاه

شما میتوانید از تصاویر مخصوص خود در قسمت نظرات استفاده نمایید برای اینکار از وب سایت آواتارکمک بگیرید .

تمام حقوق این سایت برای © 2017 pishva |پایگاه خبری پیشوا. محفوظ است.